Plantibodies - leki z roślin

Plantibodies to inaczej przeciwciała otrzymywane w transgenicznych roślinach. Czy to znaczy, że niedługo będziemy mogli jedząc marchewkę zaszczepić się na grypę? Na razie pozostaje to w sferze projektów, ale kto wie , może w niedługim czasie będzie to skuteczny i tani sposób na produkcję szczepionek?

Pierwsze próby zostały przeprowadzone w 1989 roku z mysimi przeciwciałami w tytoniu. Roślinne komórki służą jako bioreaktor do produkcji odpowiednich przeciwciał, które potem po oczyszczeniu mogły by być wykorzystane w terapeutyce.

 

Zalety jadalnych szczepionek byłyby ogromne. Rośliny dałoby się hodować na miejscu i tanio. Ponieważ wiele roślin jadalnych szybko odrasta po częściowym zbiorze, plony można zbierać do końca sezonu wegetacyjnego i nie trzeba kupować co rok nasion czy nowych roślin. Szczepionek wyhodowanych w ogródku nikt nie musiałby transportować na duże odległości, przechowywać w niskiej temperaturze w czasie podróży i na miejscu przeznaczenia. Jadalne szczepionki nie wymagałyby robienia zastrzyków, które są ogromnym źródłem stresu dla najmłodszych.

Trochę faktów dla zainteresowanych tematem:

  • 10 tys litrów zawiesiny komórek zwierzęcych produkuje do 2 kg przeciwciał
 
  • Rośliny mogą wytwarzać 4 kg przeciwciał na hektar ziemi
  • Problemem jest niestety glikozylacja niektórych ludzkich przeciwciał
  • Istotne jest aby szczepionki nie traciły swoich właściwości po przejściu przez układ trawienny
Przykłady przeciwciał wytwarzanych w roślinach transgenicznych:
  • przeciwnowotworowe - kukurydza
  • przeciwko wirusowi Herpes simplex 2 – soja
  • przeciwko bakteriom powodującym próchnicę zębów - tytoń
  • przeciwko cholerze - ziemniaki
  • przeciwko odrze -tytoń
 

W roślinach można ekspresjonować nie tylko antygeny i przeciwciała, ale także np. enzymy i inne białka. Przykłady białek terapeutycznych otrzymywanych z transgenicznych roślin:

  •  ludzka erytropoetyna – tytoń – (anemia)
  •  ludzki interferon alfa- ryż, rzepak (leczenie WZW B i C)
  •  ludzka aprotynina – kukurydza (inhibitor trypsyny; transplantacje)
  • ludzka laktoferryna – ziemniak (przeciwbakteryjna)